Səhər açılır. Dükanlar qapılarını açır, küçələr canlanır, insanlar gündəlik həyatın ritminə qoşulur. Amma bütün bunlardan əvvəl cəmiyyət bir xəbərə ehtiyac duyur. İnsanlar dünyada, ölkədə və yaşadıqları şəhərdə nələrin baş verdiyini öyrənmək istəyirlər. Bu maraq əsrlər boyu dəyişməyib. Dəyişən yalnız xəbərin çatdırılma formasıdır. Bir vaxtlar insanlar qəzet köşklərinin qarşısında növbəyə dayanardılar, bu gün isə xəbərlər mobil telefonların ekranında saniyələr ərzində görünür. Lakin bir həqiqət dəyişməz qalır: cəmiyyət həmişə doğru sözə və etibarlı mətbuata ehtiyac duyur.
Məhz buna görə də mətbuat hər zaman dövlətin və xalqın həyatında mühüm rol oynayıb. O, yalnız hadisələri qeydə alan bir vasitə deyil. Mətbuat insanları düşündürən, maarifləndirən, cəmiyyətin problemlərini gündəmə gətirən, ictimai rəy formalaşdıran və zamanın yaddaşını yaradan böyük bir məktəbdir.
Azərbaycan milli mətbuatının bu gün artıq 151 illik tarixi var. Bir əsrdən artıq davam edən bu yolun hər mərhələsində zəhmət, fədakarlıq, vətən sevgisi və həqiqətə sədaqət dayanır. 22 İyul – Milli Mətbuat Günü də məhz bu zəngin tarixin, böyük ənənələrin və müqəddəs peşənin bayramıdır.
1875-ci ilin 22 iyulunda Həsən bəy Zərdabi tərəfindən nəşr olunan "Əkinçi" qəzeti Azərbaycan xalqının ictimai fikir tarixində yeni bir səhifə açdı. O dövrdə qəzet nəşr etmək sadəcə texniki məsələ deyildi. Bu, böyük mənəvi məsuliyyət və cəsarət tələb edən addım idi. Çünki ana dilində söz demək, xalqı maarifləndirmək və cəmiyyətdə yeni düşüncə formalaşdırmaq heç də asan deyildi.
Zərdabi bilirdi ki, maariflənməyən xalq inkişaf edə bilməz. O, qəzeti yalnız xəbərlər toplamaq üçün deyil, insanların dünyagörüşünü dəyişmək üçün yaratmışdı. "Əkinçi"nin əsas gücü də məhz bunda idi. O, insanları düşünməyə, oxumağa, öyrənməyə və cəmiyyətin taleyinə biganə qalmamağa çağırırdı.
151 il əvvəl yandırılan bu maarif çırağı zaman keçdikcə daha da gur işıq saçdı. Azərbaycan mətbuatı müxtəlif dövrlərdə fərqli çətinliklərlə qarşılaşsa da, öz yolundan dönmədi. Çar senzurası, sovet ideologiyası, müharibələr, iqtisadi böhranlar və mürəkkəb siyasi proseslər milli mətbuatımızın inkişafını ləngitsə də, onun əsas missiyasını dəyişdirə bilmədi.
Çünki həqiqət heç vaxt susmur.
Müstəqillik illərində Azərbaycan mediası tamamilə yeni inkişaf mərhələsinə qədəm qoydu. Söz və fikir azadlığının genişlənməsi, informasiya texnologiyalarının inkişafı, internet mediasının yaranması və rəqəmsal platformaların sürətlə yayılması jurnalistikanın fəaliyyət imkanlarını xeyli artırdı.
Bu gün artıq xəbərlər dünyanın hər yerindən bir neçə saniyə ərzində oxucuya çatdırılır. Canlı yayımlar, multimedia reportajları, podkastlar, analitik proqramlar və sosial media jurnalistikanın gündəlik işinin ayrılmaz hissəsinə çevrilib.
Lakin texnologiyanın inkişafı jurnalistikanın əsas prinsiplərini dəyişməyib.
Ən müasir kamera da vicdanı əvəz edə bilməz.
Ən sürətli internet də obyektivliyin yerini verməz.
Ən güclü süni intellekt də jurnalistin məsuliyyət hissini əvəz edə bilməz.
Çünki jurnalistika ilk növbədə etimaddır. Oxucu media orqanını seçərkən onun dizaynına yox, etibarına üstünlük verir. İnsanlar inanmadıqları xəbəri oxumaq istəmirlər. Ona görə də peşəkar media üçün ən böyük sərvət oxucunun inamıdır.
Mətbuat isə həmin yaddaşın ən etibarlı qoruyucusudur.
22 İyul – Milli Mətbuat Günü və Azərbaycan milli mətbuatının 151 illiyi münasibətilə ölkəmizin bütün jurnalistlərini, publisistlərini, redaktorlarını, televiziya və radio əməkdaşlarını, informasiya agentliklərinin, qəzet və jurnal redaksiyalarının, internet media qurumlarının kollektivlərini, fotojurnalistləri, operatorları, dizaynerləri, aparıcıları və media sahəsində çalışan hər kəsi ürəkdən təbrik edir, onlara möhkəm cansağlığı, tükənməz yaradıcılıq ilhamı, obyektiv və prinsipial fəaliyyət, yeni peşə uğurları, oxucu etimadı və həmişə həqiqətin keşiyində dayanmaq əzmi arzulayırıq. Qoy Azərbaycan mətbuatının 151 illik şərəfli yolu bundan sonra da yeni nailiyyətlərlə davam etsin, qələmlər həmişə xalqın, dövlətin və həqiqətin xidmətində olsun!
Xanım Bağırlı
"Yeniproqnoz.az" saytının təsisçisi və rəhbəri